Miesięczny Indeks Koniunktury

MIK w czasie

Spośród siedmiu komponentów tworzących MIK tylko dwa – wynagrodzenia oraz płynność finansowa – pozostają powyżej poziomu neutralnego, co oznacza przewagę ocen pozytywnych nad negatywnymi w tych obszarach. Od kilku miesięcy poniżej 100 pkt. pozostają wskaźniki mocy produkcyjnych i inwestycji, a w maju dołączyły do nich także wartość sprzedaży, nowe zamówienia, a także – po raz pierwszy od roku – zatrudnienie.

Taka struktura komponentów wskazuje na wyraźne osłabienie popytu i rosnącą ostrożność przedsiębiorców ograniczających aktywność rozwojową i coraz częściej dostosowujących zatrudnienie do pogarszających się warunków rynkowych.

Dane do pobrania

Komponenty MIK

W maju pogorszyły się wyniki większości komponentów MIK. Spadek wskaźnika płynności finansowej do 114,4 pkt. (-6,4 pkt. m/m) może wynikać ze słabszych wpływów ze sprzedaży, choć sytuacja finansowa firm pozostaje relatywnie stabilna. Pogorszyły się również nastroje na rynku pracy. Komponent wynagrodzeń utrzymał się na wysokim poziomie (110,0 pkt.), mimo spadku o 2,0 pkt. m/m, natomiast wskaźnik zatrudnienia obniżył się do 99,7 pkt. (-7,6 pkt. m/m), co może wskazywać na większą ostrożność firm w decyzjach kadrowych. Wykorzystanie mocy produkcyjnych (99,1 pkt.; +1,5 pkt. m/m) pozostało stabilne i nieznacznie poniżej poziomu neutralnego. Najsilniejsze spadki odnotowano w obszarze wartości sprzedaży (93,7 pkt.; -19,8 pkt. m/m) oraz liczby nowych zamówień (92,3 pkt.; -10,7 pkt. m/m), co może świadczyć o osłabieniu popytu. Pogorszyły się także wyniki dotyczące inwestycji (52,6 pkt.; -18,8 pkt. m/m), wskazując na utrzymującą się niepewność gospodarczą i ostrożność przedsiębiorstw.

Dane do pobrania

MIK wg wielkości firm

W majowym pomiarze MIK przewaga nastrojów pozytywnych nad negatywnymi utrzymała się jedynie wśród średnich firm (103,2 pkt.), mimo spadku wskaźnika o 8,0 pkt. m/m. Korzystne oceny wynikają przede wszystkim z dobrej sytuacji finansowej oraz częstszych deklaracji wzrostu sprzedaży i nowych zamówień niż ich spadku. W dużych przedsiębiorstwach MIK obniżył się do 96,4 pkt. (-16,5 pkt. m/m), m.in. z powodu bardzo niskiej aktywności inwestycyjnej oraz słabszych ocen nowych zamówień. Wskaźnik dla małych firm wyniósł 97,6 pkt. (-0,2 pkt. m/m). Na nastroje wpływały głównie niskie inwestycje – ich brak w ostatnich trzech miesiącach zadeklarowało 66 proc. firm. Największą poprawę odnotowano wśród mikrofirm, gdzie MIK wzrósł do 90,6 pkt. (+6,5 pkt. m/m). Wzrostowi sprzyjały sygnały niedoboru mocy produkcyjnych względem portfela zamówień oraz związane z tym plany zwiększania zatrudnienia. Jednocześnie mikrofirmy relatywnie rzadko deklarowały posiadanie rezerw finansowych pozwalających funkcjonować dłużej niż trzy miesiące.

Dane do pobrania

MIK wg branż

W maju wartość MIK obniżyła się we wszystkich branżach. Najwyższy poziom wskaźnika utrzymała produkcja (103,4 pkt.; -1,1 pkt. m/m), m.in. dzięki dobrej ocenie płynności finansowej oraz przewadze wzrostu nowych zamówień nad ich spadkiem. W usługach (93,9 pkt.; -3,7 pkt. m/m) firmy częściej wskazywały nadwyżkę mocy produkcyjnych niż ich niedobór, jednak tylko 5 proc. planowało redukcję zatrudnienia. Brak inwestycji deklarowało 64 proc. przedsiębiorstw. Spadek MIK w budownictwie (93,5 pkt.; -3,2 pkt. m/m) wynikał głównie ze słabszej oceny sytuacji finansowej i inwestycji. Mniej niż połowa firm deklarowała środki pozwalające funkcjonować dłużej niż trzy miesiące. W handlu pogorszenie nastrojów wiązało się z niską aktywnością inwestycyjną oraz spadkiem nowych zamówień, co przekładało się na nadwyżkę mocy produkcyjnych i częstsze plany redukcji zatrudnienia. Najsilniejszy spadek odnotował sektor TSL (92,3 pkt.; -10,8 pkt. m/m), gdzie firmy częściej wskazywały spadek sprzedaży i nowych zamówień niż ich wzrost.

Dane do pobrania

Majowy odczyt MIK wskazuje na wyraźne pogorszenie koniunktury w sektorze przedsiębiorstw. Głównym powodem spadku jest osłabienie popytu, co skutkuje niższą sprzedażą i ograniczeniem nowych zamówień, szczególnie w handlu i budownictwie. W tych branżach firmy częściej sygnalizują pogorszenie bieżącej aktywności, co może zapowiadać słabsze wyniki w kolejnych miesiącach.

Relatywnie lepiej wypadają produkcja, usługi i TSL, w których częściej znajdujemy firmy ze wzrostem sprzedaży i nowych zamówień, a przedsiębiorstwa nadal deklarują plany zwiększania zatrudnienia. Jednocześnie we wszystkich branżach widoczna jest ostrożność inwestycyjna, co sugeruje podwyższoną niepewność i ograniczoną aktywność rozwojową przedsiębiorstw.

Dodatkowym sygnałem presji kosztowej pozostaje polityka cenowa firm. Z naszych badań wynika, że 45 proc. przedsiębiorstw podniosło ceny w I kwartale 2026 r., a 37 proc. planuje podwyżki w II kwartale. Oznacza to, że mimo słabnącego popytu firmy nadal próbują przenosić rosnące koszty na klientów, co może dodatkowo ograniczać popyt i wydłużać okres spowolnienia.

~ Ekspert PIE
dr Katarzyna Dębkowska, Starszy Kierownik

Bariery dla firm

W maju główną barierą utrudniającą działalność są koszty pracownicze, na które wskazuje prawie 2/3 firm. Ponad 60 proc. skarży się na niepewność sytuacji gospodarczej, a 54 proc. na rosnące ceny energii. Nieco mniej niż połowa narzeka na zatory płatnicze i niedostępność pracowników, najrzadziej wymienianymi barierami pozostają koszty finansowania i niedostępność pracowników. W stosunku do poprzedniego miesiąca wzrosły wskazania na rosnące koszty pracownicze, zatory płatnicze oraz niedostępność pracowników, natomiast zmniejszył się udział firm narzekających na niepewność sytuacji gospodarczej, rosnące ceny energii i niedostępność produktów.

Firmy budowlane częściej niż inne branże narzekają w maju na cztery z siedmiu barier prowadzenia działalności: koszty pracownicze (77 proc.), niepewność sytuacji gospodarczej (68 proc.), niedostępność pracowników (66 proc.) i produktów (28 proc.). Firmy produkcyjne częściej wskazywały na rosnące ceny energii (65 proc.) i niedostępność produktów (28 proc.). Firmom z branży TSL częściej niż innym doskwierają zatory płatnicze (56 proc.) i koszty finansowania (29 proc.).

Dane do pobrania